Satürn

Doğru dokuyla render edilmiş Satürn küresi; keşfi, Güneş’e uzaklığı, halkaları, uyduları ve adı hakkında bilgiler.

Ne görüyorsunuz?

Bu simülasyon, Satürn’ü soluk kuşaklarını ve ince fırtına izlerini öne çıkaran gerçek renkli bir doku ile gezegen küresi olarak gösterir. Karşılaştırmayı sade ve performansı yüksek tutmak için ünlü halkalar ve uydular burada render edilmemiştir; odak, gezegen diski ve atmosfer tonlarıdır.

Keşif

Satürn antik çağlardan beri bilinir; Babil, Greko-Romen, Hint ve Çinli astronomlar tarafından kaydedilmiştir. 17. yüzyıldaki teleskop gözlemleri, halka sisteminin gerçek doğasını ortaya çıkardı; ilerleyen yıllarda keşfedilen çeşitli uydular ise Satürn’ü parlak bir “gezgin” olmaktan çıkarıp karmaşık bir mini-sisteme dönüştürdü.

Güneş’e uzaklık

Satürn, Güneş’e en yakın 6. gezegendir. Ortalama yörünge uzaklığı yaklaşık 1,43 milyar km’dir (9,58 AB). Bir Satürn yılı yaklaşık 29,5 Dünya yılı sürerken, gezegen çok hızlı döner ve bir günü yaklaşık 10,7 saatte tamamlar.

Özel nitelikler

Satürn; buz ve tozdan oluşan, uydularla rezonanslar sayesinde parlak ve koyu bantlara ayrılan geniş halka sistemiyle ünlüdür. Ayrıca en düşük yoğunluğa sahip gezegendir: büyük ölçüde hidrojen ve helyumdan oluşan yapısı, yoğunluğunun sudan bile düşük olmasına yol açar (sıkça kullanılan bir popüler bilim karşılaştırmasıdır).

Uydular

Satürn; küçük düzensiz cisimlerden, Güneş Sistemi’nin en büyük ikinci uydusu olan ve kalın atmosfere sahip tek uydu Titan’a kadar uzanan geniş bir uydu ailesine sahiptir. Bir diğer dikkat çeken uydu Enceladus ise yer altı rezervuarlarından su zengini fışkırmalar püskürtür; bu da onu astrobiyoloji için önemli hedeflerden biri yapar.

Boyut ve kütle

Satürn’ün ekvatoral çapı yaklaşık 120.536 km’dir. Kütlesi yaklaşık 5,7 × 10^26 kg’dır; bu da Dünya’nın yaklaşık 95 katına karşılık gelir. Boyutuna rağmen ortalama yoğunluğunun düşük olması, merkeze doğru basınç ve sıcaklığın arttığı hidrojen-helyum ağırlıklı iç yapıyı yansıtır.

Kimya ve atmosfer

Atmosfer ağırlıklı olarak hidrojen ve helyumdan oluşur; iz bileşenler kuşakları ve pus katmanlarını renklendirir. Amonyak, su ve diğer yoğuşan maddeler katmanlı bulut “tabakaları” oluşturur; daha derin bölgelerde ise aşırı basınç altında metalik hidrojene geçiş görülür.

Adı ve anlamı

Satürn adını Roma’nın tarım ve zaman tanrısından alır (Yunanca: Kronos). İç gezegenlere kıyasla gökyüzündeki daha yavaş hareketi, bu isimle ilişkilendirilen “zaman” temasını çağrıştırır. Adı, klasik çağlardan beri diller arasında varlığını sürdürmüştür.